Patrik Bartholomeus armha gerilmemeli


Rum Ortodoks Patrii Bartholomeos'un, Trkiye'deki durumlarndan ikayetle bir Amerikan televizyonuna armha geriliyoruz dedii ne srlnce kyamet koptu. Dileri Bakan Ahmet Davutolu dahil, hkmet yetkilileri Patrik'in abarttn syleyen tepkiler verdiler.

Patrik Bartholomeos'un bu szleri sylemi olduu anlald. Amerikan CBS televizyon kanal grmenin tam metnini yaymlad.

Peki, abartyor mu gerekten?

Byle bir soruyu sormak bile anlamsz. Bartholomeus yle demise, yle hissettii iin sylemitir. Abartp abartmadn bir yana brakp, niin yle syledii zerinde durup dnmek gerekir.

Patrik Bartholomeus'un Trkiye kart ya da grevdeki bu hkmete muhalif olduu sylenemez. Bunu dnmek insafa smaz. Zira Patrik Bartholomeus, uzun yllardr Trkiye'nin en nemli hedefleri dorultusunda kendi arln kullanarak bunlara destek vermi bir ahsiyettir. zellikle Trkiye'nin AB yelii iin nasl bir aba gsterdiine tanklk ettik. 2004 ylnda, ncesinde ve sonrasnda nasl bir gayret iinde olduunu gzledik.

Bir seferinde Avrupa Komisyonu'nun davetlisi olarak Brksel'e birlikte gitmitik. Komisyon'un o zamanki dnem bakan Romano Prodi ve AB yetkilileri nezdinde nasl bir itibar olduunu gzlerimizle grdk. Patrik Bartholomeus, Trkiye'nin hibir yerde kolay kolay bulamayaca Ekmenik Patrik sfatnn da salad muazzam bir lobi gcne sahip bir ahsiyettir ve bu gcn Trkiye iin kullanmakta tereddt etmemitir.

Patrik Bartholomeus'un bugn ac bir dille ikayette bulunmasndan canmz acyacaksa, onun cannn niin acd ve bu szleri sarf etmek zorunda kald dnlmeli ve sorgulanmaldr. Bu daha isabetlidir.

***                         ***                    ***

Patrik, CBS'in yaymlad grme notlarnda yle diyor: kinci snf vatanda muamelesi gryoruz. Trk vatanda olarak tm haklarmz yaadmz hissedemiyoruz.

Buna kar, kalkp, Hayr, birinci snf vatandatr. yle muamele ediyoruz demenin bir geerlilii ve anlam olabilir mi? Bir aznln, ap ve sfat uluslararas saygnlk uyandran din lideri yle diyorsa, yle hissettii iin diyordur. Bartholomeos'a lf yetitirileceine, onunla polemik yapmaya kalklacana, onun ikayetlerini dinlemek, onunla grmek, dikkate getirdii hususlar zerinde dnmek ve onu byle duygulara sahip olmaktan ve ifade etmekten arndrmak gerekir.

CBS muhabiri, Eer ikinci snf vatanda gibi muamele gryorsanz, siz niin Yunanistan'a gitmiyorsunuz? sorusunu yneltiyor. Bartholomeus'un cevab yle:

nk lkemizi seviyoruz. Burada doduk. Burada lmek istiyoruz. 17 yzyldan beri olduu gibi bizim misyonumuzun buras olduunu dnyoruz. lkemizin yetkililerinin neden bu tarihe sayg duymadn merak ediyorum.

Patrik Bartholomeus'un bu szleri ok nemli. Bu topraklara balln ortaya koyuyor ve vatanseverlik kavramn bir kez daha derinden dnmeye hepimizi davet ediyor.

Hrant Dink'in bu topraklara balln, buradan toprak istemek anlamnda deil gmlmek anlamnda kullanmas ve su atlan buldu metaforuyla aklamasn hatrlatm olmuyor mu Bartholomeus'un dedikleri?

Patrik'le program yapan televizyon ekibi Msr'daki Sina l'ndeki bir Ortodoks manastrna gitmi ve orada Hz.Muhammed'in gnderdii manastr cemaatine koruma ve din zgrl vadeden mektubu gndeme getirmi. Patrik'in, bu lke ynetiminden istedii slm Peygamberi'nin vaadinin burada da uygulanmasndan baka bir ey deil znde.

Bartholomeus'un gl szcklerle da vurduu skntlarnn altnda Heybeliada Ruhban Okulu'nun hl kapal kalmas yatyor. Nitekim, Patrik, 1971'de kapatlan Heybeliada Ruhban Okulu'nun kapal kalmasna ilikin, Bu ta kalplilik ve utantr. Bu tr bir okulu sebepsiz yere kapal ve kullanlmaz tutmak sutur. Neden? diye soruyor. Rum Ortodoks Kilisesi bu yzden yeni papazlar yetitiremiyor, patrikler Trk yasalarna gre Trkiye'de doma artna sahip olduklarndan, Heybeliada Ruhban Okulu'nun kapal kalmasnn Roma'da Kardinal Okulu'nun kapatlmas gibi bir ey olduu yorumu yaplyor.

yle deil mi?

***                             ***                       ***

Bundan 100 yl nce bu topraklarda 2 milyon Rum Ortodoks yayordu, 1.5 milyonu mbadele ile gittiler. stanbul'da kalan byk ounluu vatandamz- 150 bin Rum da, 6-7 Eyll (1955)'ten balayarak peyderpey gittiler. stanbul'da yaayan 2000-4000 aras bir Rum aznlktan sz edebiliriz. Ya ortalamas da bir hayli yksek.

Bir de Heybeliada Ruhban Okulu'nun kapal kalmaya devam ettiini buna ekleyin. Trkiye'de domu, askerlik yapm ve ta 1991'den bu yana Patrik olan Bartholomeus'un bugn gelinen noktada ne hissetmesini beklerdiniz?

Her AB lerleme Raporu'nda Heybeliada Ruhban Okulu'nun kapal kalmasna gnderme yaplyor ve bu sorun bir trl zlemiyor. Ne sorunmu bu, Kemir kadar, Kbrs kadar, Filistin kadar alamaz, zlemez bir sorun sanki.

Hkmet canibinden binbir aklama gelebilir, para etmez. Sonu olarak, Heybeliada Ruhban Okulu, din zgrlkler konusunda bakalarndan daha duyarl olduu varsaylan Ak Parti iktidar sekizinci ylna girerken hl kapal.

Bunun aklamas var ama kabul edilebilir bir aklamas yok.

Trkiye'nin (Babakan Tayyip Erdoan'n) BM destekli Medeniyetler ttifak projesinin e bakan olmasnn salayaca itibar, Ekmenik Patrik'in bir cmlesiyle dalabilir. Patrik Bartholomeus, bu projenin kazandrd ve salayabilecei propagandif imknlardan daha byk g ve itibara sahiptir.

Bu topraklar, nfusunun ok byk ounluu Mslman olmakla birlikte, Hristiyanln doduu ve yayld topraklar. Hz. sa'nn  havarisi bu topraklardan kt. Bu topraklarda 1971'de kapatlan bir Ruhban Okulu'nun hl alamam olmasnn kabul edilir bir aklamas olamaz.

Patrik Bartholomeus'a Siz de kiisel olarak zaman zaman armha gerildiiniz hissediyor musunuz? sorusuna Evet, hissediyorum cevab vermesine kzmayn, sinirlenmeyin.

Patrik Bartholomeus, gerildii armhtan inmezse, Sarkozy-Merkel hi olmazsa, Kbrs'a ilikin ek protokol uygulansa ve AB ile askdaki tm fasllar askdan inse bile, Trkiye hedefine varamazsa.

Patrik Bartholomeus'un armha gerildii duygusundan syrlmas gerekiyor. Zaman zaman armha gerildiini hissettiini sylemesine kzmayn, sinirlenmeyin.

zln ve bu duyguyu nasl silmeniz gerektiini dnn. 