Parann gz kr olsun mu olmasn m?

Parklardan, sokaklardan, hatta caddelerden, hatta Tevikiye Camiinin yanndan geerken, artk stne basarak yrmeye baladmz uuan sar yapraklar...

Gelip gemi kuaklardan nice airler, nice ressamlar, nice mzisyenler;  yerlerde savrulan o sar yapraklarn grntsndeki gizemli dili, gnllerinden szlen bir hznn gzelliiyle yanstp durmulardr NSANLIA armaan olarak braktklar iirlerinde, tablolarnda, mziklerinde...

Her kurban bayram gazetelerle TV ekranlarnda yz buruturan o kanl kolektif mezbaha grntleri, insan malzemesindeki bir kalite barometresi ve:
- Trkiyede hukuk var m, yok mu tartmalaryla da; oldum bittim yapk ikiz karde...

svire Medeni Yasasn kopya edip, Trkiyede de yrrle sokmakla; evrensel bir snf olan burjuva enternasyonalizmi ile edeerde bir adalama ve kaynama gerekleemiyor.

Medeni Yasa... adalk... Medeniyet...
Medeniyet szc de, lde develeriyle dolaan bedevilere kar, Medine kentinde yaayan, Medineli hayat anlamnda Medeni szcnden kkenli.

Ne var ki Medine, dilencileriyle de nlyd.
Burjuvalar, burjuvalamaya alanlar ve dilenciler...

ngilterenin endstri devrimi ile tant 1830-40 yllarndaki Kralie Victoria dneminde; Londra da, kimsesiz ve yoksul ocuklar rgtleyerek, onlar dilencilik ve hrszlkta kullanan gizli eteleriyle nlyd ve yakalanan kck ocuklar hemen idam ediliyordu.

Charles Dickensin o tarihlerde yazd, sonradan nl Polonyal ynetmen Polanskinin sinemaya da aktard, Oliver Twist roman da, filmi de o kadar ayrntl yanstyor ki o dnemleri...

Yerlerde uuan sar yapraklar...
Hele hele nar yapraklar...
Ve geip giden bir bayram daha...

Bayramda bendenizi, biraz da gdklar gibi olan haber; mezarlklarda bahi karl Kuran okuyan sahte hocalarn ortaya kmas oldu.

Raknn, viskinin, polisin, avukatn, ilacn, subayn, deterjann, doktorun sahteleri az haber olmuyordu gazetelerde...
Ama bayramlardaki mezarlk ziyaretlerinde, bahi karl Kuran okuyan sahte hocalar haberine bendeniz ilk kez tank oluyordum.

Sahte hocalar Kuran doru mu okuyorlard, yanl m?
Teker teker snavdan geiyorlard.
Doru okuyabilenler sahte hoca saylmyorlard.

Ne anlama geldii bilinmeden okunan dualara, zellikle rahmetli babam ok aard.
Babaannem ise bendenizi kkken, uyumam iin yataa yatrdnda, bana u duay ezberletmiti:
Yattm yer ala
evresi demir kala
Kaps Kulu vallahi
Kilidi Elhamdlillah
 
Yattm Allah kaldr beni
Rahmetine daldr beni
Can bedenden ayrlrken
man ile gnder beni

Mezarlklardaki sahte hocalar, Kuran okuyormu gibi yapp neler uyduruyorlard bilemiyorum ama, vaktiyle yaygn bir deyim vard:
- Arapa deil mi, uydur uydur syle...

Beddualar ile hayr dualar ise Trkeydi.
Babam ldkten sonra, evin akan damn bir trl yaptramayan annem, sk sk:
- Parann gz kr olsun derdi.
Paraya beddua ederdi.

Gz stne beddualar epeyceydi.
- Kr olas, yine alp yle gitmi sabunlar...
- ...
- Gzn kr olur da, srm srm srnrsn inallah...
- ...
- Mantomda gz kald, gz kacasnn...
- ...
- Dilerim Allahmdan, onun da gzn patlatrlar inallah...

Hayr dualar da eitliydi:
- Allah tutuunu altn etsin...
- ...
- Allah ne muradn varsa versin...
- ...
- Allah her iki dnyada da aziz etsin...
- ...
- Allah senden raz olsun...

Para ise sanrm, ne bedduadan anlyor, ne hayr duasndan, ne gkdelen, ne de minare saysndan...
Dubainin son durumu ve denemeyen borlar yznden iflasn ilan edii, bunu gsteriyor.

Oysa Birleik Arap Emirlikleriyle, Arap Emirlerinin zenginleri hakknda dillere destan ynla fkra anlatlrd.

rnein, New Yorkta hastalanan bir Emir barmaya balam yardmclarna:
- Koun gidin, hemen bir hastane aln bana...

Uluslararas Ekonomik Kriz, Dubaiyi dahi skalamadktan sonra, siz bir de Dubaiye zenenlerin durumunu bir dnn...

5 ktaya dalm 200 akn ulus - devletten, paralarn nerelere aktn gsteren bir dnya haritas yaplsa...

Yerlere dklmekte olan sar yapraklar aldrmasa bile; borsadaki depremlere bakldnda, acaba akla gelir mi u atasz:
- Etme bulma dnyas...

Herhalde vaktiyle birileri bir eyler etti ki, imdilerde yava yava kemerleri, daha da skmak iin, delinecek delie yer bulunamyor.

Yine en iyisi Prevertin msralaryla Yves Montandn nl arks:
Anlarla toplanan l yapraklar...
Ve kuzey rzgr gtryor hepsini...
Gryorsun unutmamm
Bana sylediin arky...

Ha sahi ey... Trkiyede hukuk var m, yok mu?
Ne yapalm, bu da bizim arkmz, l bedevisinin yalellisi gibi...