Parti kapatma kararlar hukuki mi?
nayasa Mahkemesi, Demokratik Toplum Partisinin kapatlmasna oybirliiyle karar verdi.
Kararn aklanmas sonras karar hakknda gevezelikler de hemen balad. O kadar ok yorumcumuz var ki, televizyonlarmz artk onlardan Grlerini birka cmlede toparlamasn bile istiyor.
Daha kapatma karar verilmemiken balamt ama kararn ardndan da bir araba dolusu laf edildi ve Karar hukuki tabii ama keke mahkeme siyasi bir karar verip kapatmasayd diyenler oldu.
Bu gr bir sredir tedavldeydi zaten: Aslnda hukuk partinin kapatlmasn gerektiriyordu ama belki mahkeme siyasi bir karar verir ve kapatmazd...
***
nce bir basit gerein altn izelim: Anayasa Mahkemesinin parti kapatma davalarnda verdii her trl karar, hukuki olmaktan ok siyasidir.
nk parti kapatma davalar, ceza davalarna hi benzemez. Evet, savc bir iddianame yazar ve ona iddiasn desteklediini dnd delilleri de ekler ama o delillerin bir ceza davasnda sunulan delillerle ayn nitelikte olmas gerekmez.
Diyelim, Ahmet Trk iin, Terr rgtne yardm ve yataklktan Ar Cezada dava alm olsa, orada savcnn ok somut, Trkn PKK ile ilikisini kantlar nitelikte deliller sunmas gerekirken, ayn trden bir dava Ahmet Trkn partisine aldnda bu denli somut kantlara gerek olmadan da mahkeme mahkmiyet karar verebiliyor.
Ayn ey Adalet ve Kalknma Partisi hakkndaki kapatma davasnda da yaand. Orada da deliller, yle ok somut eyler deildi ve mahkeme kararn bunlar zerinden verdi.
***
Parti kapatma davalarnda delillerin nitelii zaten bal bana bir sorun. nk delil denen eyler, genellikle demeler, nutuklar vs.den oluuyor.
Peki o deme veya nutkun su olup olmadn biliyor muyuz? Hayr. nk demeci veren veya nutku atan kii genellikle milletvekili oluyor, o deme veya nutuk yznden hakknda su duyurusu olsa dahi dokunulmazlk nedeniyle herhangi bir adli ilem yaplamyor.
Ve su oluturup oluturmad bir mahkeme karar ile belirlenmemi olan bir deme, Anayasa Mahkemesinin kapatma veya cezalandrma kararnda dayanak/delil haline gelebiliyor.
***
te bu sakatlk, Anayasa Mahkemesinin parti kapatma davalarndaki kararlarn hukuki olmaktan ok siyasi kararlar haline getiriyor. Mahkeme, kararn verdiinde bir hukuk oluturmu oluyor.
rnein mahkeme Fazilet Partisini kapatrken, trbana zgrl savunmann laiklie aykr bir eylem olduunu syledi. Oysa trban savunduu iin ceza mahkemelerinde yarglanm, 
mahkm olmu hi kimse yok.
Ama Anayasa Mahkemesi bunu kapatma gerekesi yapt andan itibaren kendince bir hukuk yaratm oldu, partiler artk trbana zgrl eskisi gibi aktan savunamyor.
***
Bir siyasi parti mezarlna dnen lkemizde siyasi partilerimiz, Anayasa Mahkemesinin karar gerekeleri yznden giderek daha daralan bir alanda siyaset yapmak zorunda kalyor.
Sanmyorum ki baka bir lkede bizdeki kadar ok sayda siyasi parti kapatlm olsun son 30 ylda.
Trk demokrasisinin bu soruna bir zm retmesi gerekiyor; nk hepimiz biliyoruz ki partisi kapatld diye ortadan kalkan bir siyasi fikir olmad Trkiyede. DTP daha kapatlmamken yedek partisini oktan kurmutu, imdi milletvekilleri ve belediye bakanlar hemen 
o partiye geecekler ve kaldklar yerden (iki milletvekili eksilmi olarak) devam edecekler.
***
Mahkeme kararnn Trkiyede demokrasiye darbe vurduu kliesi var bir de ok kullanlan.
Demokrasi olsa, belki evet, bu bir darbe vurabilirdi. Ama demokrasi olmad iin, kararn fazla bir etkisi de olmuyor, birka gn barp arlyor, sonra herkes bildii yoldan yrmeye devam ediyor.