IMF Trkiye iin ne diyor?

Trkiye'de incelemeler yapan IMF uzmanlar 'concluding statement' adn tayan mektuplarn brakp gittiler. IMF, anaszlemesinin 4. maddesi gereince, ye lkelerde yllk konsltasyonlar yapar. Bu konsltasyonlarda lke ekonomisinin durumu ekonomi ynetimiyle birlikte ele alnp deerlendirilir, dengeler gzden geirilir, eksikler ve yaplmas gerekenler saptanr. Bu konsltasyonlarn sonunda grmeleri yapan IMF uzmanlar  belge hazrlarlar. lki ilk deerlendirmelerini yanstan 'concluding statement' adl mektuptur. Bu mektup bir ka sayfalk bir zet deerlendirmedir. Bunu lkeden ayrlmadan nce yetkililere verirler. kinci belge ABD'ye dnlerinde hazrladklar ok daha ayrntl 'Article 4 Consultation Report'dur. nc belge bu raporun ekini oluturan ve 'Recent Economic Development' adn tayan istatistiklerden oluan bir ektir. Eskiden bu belgeleri basna szdranlar hakknda soruturmalar alrd. imdi bunlar internet sitelerine konuluyor ama kimse yazmyor. 'Concluding statement'da neler yazdn merak edenler, isterlerse IMF sitesinden ngilizcesini, isterlerse Hazine sitesinden Trkesini okuyabilirler.
IMF uzmanlar 'concluding statment'da Trkiye'nin 2001'den bu yana arpc bir makroekonomik performans sergilediini belirtiyorlar. Bu erevede mali disiplin ve sk para politikasnn, den enflasyon, den kamu borcu ve zel kesim nclnde gerekleen bymeye yol atn vurguluyor ve bu gelimede siyasal istikrarn, yapsal reformlarn ve lehe gelien d koullarn katksnn nemine deiniyorlar. IMF uzmanlarna gre bankalarn denetim erevesindeki dzeltmeler, vergi reformu ve zelletirmeler bankaclk sistemini gelitirdi, dorudan yabanc sermaye giriini ve verimlilii artrd.
Bu iyilemelere karlk IMF uzmanlarna gre, 2007'den itibaren koullarn ktleecei bir ortama girilmi bulunuluyor. Getiimiz dnemde yzde 7.5 ortalamayla byyen ekonominin nmzdeki dnemde yzde 5 ortalamayla bymesi bekleniyor. Bu d IMF uzmanlarna gre iki nedenden kaynaklanyor: (1) Geen yl yaanan d dalgalanmann etkisi, (2) Artan cari ak. Piyasalarda gveni sarsarak risk primini artrm olan bu iki etken, enflasyonda ortaya kan art eilimiyle birleince, faizin artrlmasna o da kredi art hznn dmesine ve i talebin yavalamasna yol am bulunuyor.
Bu saptamalarn ardndan IMF uzmanlar, mektupta, nmzdeki dnemde uygulanmas gereken ekonomi politikasnn 2007'de ortaya kan gelimeler zerine kurulmas gerektiini ne sryor ve u nerileri ortaya koyuyorlar: (1) Maliye ve para politikalarnda disiplinin srdrlmesi, bu yolla enflasyonun denetim altnda tutulmas, bu politikalarn halen yksek dzeyde bulunan ve krlganlk yaratan kamu borcunun drlmesi iin kullanlmas. (2) Verimlilii destekleyecek ve istihdam artracak biimde arz ynl yapsal reformlarn srdrlmesi. IMF uzmanlarna gre bu politikalarn uygulanmas hem byme potansiyelini ileride yeniden yzde 5'in zerine karacak, hem de cari an dorudan yabanc sermaye yatrmlaryla finanse edilmesini salayarak ekonominin d oklara kar krlganln azaltacak.
Mektubun sonraki blmlerinde bu politikalarn nasl uygulanaca kapal bir dille aklanyor. Ben anladklarm ak olarak ifade etmeye alaym: (1) Yksek faiz uygulamas devam edecek. Enflasyon ksa srede inmeyecei iin Merkez Bankas'nn faiz indirmesini bouna beklemeyin.
(2) YTL, kriz olmad srece deerli kalacak. YTL'nin deer kaybn beklemeyin. (3) Faiz d fazlada yzde 6.5'lik hedef devam ediyor. Btede bir geveme ummayn. (4) Seimden hemen sonra sosyal gvenlik reformu kacak. imdilik askya alnd iin vazgeildiini sanmayn. (5) stihdamda iveren lehine dzeltmeler yaplacak. Emek lehine fazla bir gelime olacan dnmeyin.