Oval Ofiste ran snav

Trk-Amerikan ilikileri erevesinde bu hafta en ok tartlan konu, ABDnin Trkiyeden Afganistana muharip asker gndermesi istemi ve Ankarann buna tepkisi oldu.
nmzdeki pazartesi Babakan R. T. Erdoann ABD Bakan Barack Obama ile Beyaz Sarayn nl Oval Ofisinde yapaca grmede de kukusuz bu konu ele alnacak. Ama baz sylentilerin aksine, Afganistan sorunu grmelerin bir numaral konusu olmayacak.
Aldmz duyumlara gre, bu bulumada tartlacak en nemli ve en ivedi konu ran olacak.
ran krizinin yeniden trmanmaya yz tuttuu bir srada, bu sorun Trk-Amerikan ilikilerinde olumsuz bir etken olma potansiyeline sahip.
ran konusunu daha aada deerlendireceiz. Ama nce unu belirtelim: Erdoan-Obama bulumas, Trkiye-ABD ilikilerinin, son yllara oranla, en msait ve cesaret verici olduu bir dneme rastlyor.
Bakan Obama Trkiye ile ilikilere ncelik verdiini, ie balar balamaz Trkiyeyi ziyaretiyle ve konumalaryla ortaya koydu. Bugnk ynetim birok uluslararas meselede Trkiyeninkine yakn bir tavr iinde.
Obamann bu vesileyle Erdoana blgede oynad rolle ilgili olarak vglerini ve desteini ifade edeceinden emin olabiliriz...

Daha az sorun...
Erdoann bu seferki Washington ziyareti ve Obama ile grmesi, ikili ilikilerin daha az sorundan daha ok ibirliine doru ilerledii bir zamanda gerekleiyor.
Bush dneminde yaanan olumsuzluklarn nemli bir ksm bertaraf edilebildi. ABDnin Irak politikasndan kaynaklanan sorunlar ve zellikle Kuzey Irakta PKKnn varl, iki lke arasnda ciddi srtmelere yol amt. Daha bir yl ncesine kadar, Washington ve Ankarada  yaplan st dzey grmelere hkim olan esas konu buydu.
Bu kez Oval Ofiste tabii bu konu da grlecek, ama farkl bir perspektiften, bu alanda ibirliinin daha nasl gelitirilebilecei asndan... Erdoan herhalde bu balamda ABDden beklentilerini dile getirecek. Obamann da, Trkiyenin Kuzey Irak almna, ayrca yurtiindeki Krt almna desteini ifade  edecei kesin.
Afganistan konusunda da grmelerin -ek askeri g talebinden ok- ortak stratejilerin gelitirilmesi zerinde odaklanmas daha olas. Washington, Trkiyenin Afganistanda hangi alanda daha etkin ve yararl olduunu biliyor. Bu anlay sonuta Trk-Amerikan ibirliine yeni bir boyut kazandrabilir.

Daha ok ibirlii
Oval Ofisteki toplantda iki liderin konuaca iki konu daha var ki, Ankara ile Washington arasnda daha sk bir ibirlii gerektiriyor. Bunlardan biri Ermenistan almdr. Ermeni lobisinin ve Kongresinin basklar altnda Obama, imzalanan protokollerin bir an nce hayata geirilmesini isteyecek. Erdoan da, bunun iin ABDnin Ermenistan Karaba konusunda sktrmasn talep edecek...
Dier konu Kbrs. Bunda da iki tarafn beklentileri var. Bu da, zm iin daha aktif bir ibirlii zemini oluturabilir.
Kukusuz grmelerin nemli bir maddesini de Ortadoudaki gelimeler oluturacak. Bu balamda Obamann, Trkiyenin srail ile ilikilerini yeniden dengelemesi arsnda bulunmas, ama Ankarann blgedeki bar giriimlerini srdrmesini istemesi bekleniyor.
Gelelim rana. Temelde iki taraf da nkleer krizin diyalog ile zmlenmesinden yana. Ancak bir diplomatn deyiiyle Trkiyenin uluslararas toplumun deil, rann avukatln yapmas ho karlanmyor. Hele rann ipleri koparan son kndan sonra, Trkiyenin Gvenlik Konseyinde knama kararnda ekimser davranmas tepkiye yol at.
Asl mesele, ABDnin bu ayn sonunda rana kar yaptrm karar karmak istemesi halinde Trkiyenin ne yapacadr. Herhalde Oval Ofiste bunun sondaj yaplacak.
Bu, Trkiyenin ylesine kritik bir konuda Bat ile birlikte hareket edip etmediinin bir snav olarak grlecek...